Αρχαιογνωσία,Θεολογία,Φιλοσοφία,αποικιοκρατία,αντισημιτισμός,επιστημολογία

Ο μύθος του «ιουδαιοχριστιανισμού» και η διαγραφή των Αράβων

του Μαρουάν Ρασέντ

 

Ο Έντουαρντ Σαΐντ, στο τέλος της κριτικής του για τον λόγο των ΜΜΕ περί Ισλάμ, στο βιβλίο του Covering Islam (σ. 169), έγραψε τα εξής:

 

Η θέση μου σε αυτό το βιβλίο είναι ότι οι κανονικοποιημένες, ορθόδοξες καλύψεις του Ισλάμ που συναντάμε στον ακαδημαϊκό χώρο, στην κυβέρνηση και στα μέσα ενημέρωσης αντίστοιχα είναι αλληλένδετες και γνώρισαν μεγαλύτερη διάδοση, πειστικότητα και επιρροή στη Δύση από οποιαδήποτε άλλη «κάλυψη» ή ερμηνεία. Η επιτυχία αυτής της κάλυψης μπορεί να αποδοθεί στην πολιτική επιρροή των ανθρώπων και των θεσμών που την παράγουν και όχι απαραίτητα στην αλήθεια ή την ακρίβεια. Έχω επίσης υποστηρίξει ότι αυτή η κάλυψη έχει εξυπηρετήσει σκοπούς που μόνο περιφερειακά σχετίζονται με την πραγματική γνώση του ίδιου του Ισλάμ. Το αποτέλεσμα ήταν ο θρίαμβος όχι μόνο μιας συγκεκριμένης γνώσης του Ισλάμ, αλλά μάλλον μιας συγκεκριμένης ερμηνείας η οποία, ωστόσο, δεν παρέμεινε αδιαμφισβήτητη ούτε απρόσβλητη από τα ερωτήματα που θέτουν οι ανορθόδοξες, ερευνητικές διάνοιες.

 

Ο στόχος μου σήμερα είναι διττός. Πρώτον, θα προσπαθήσω να δείξω ότι μια τέτοια διαδικασία κατέστη δυνατή χάρη στην περιθωριοποίηση των αραβικών επιστημών και της φιλοσοφίας κατά τη φαντασιακή συγκρότηση μιας «χημικά καθαρής» ευρωπαϊκής ταυτότητας, η οποία, για τον σκοπό αυτό, ονομάστηκε «ιουδαιο-χριστιανική». Η κατασκευή αυτή εξακολουθεί να εξαρτάται, όπως θα δείξω, από την αποικιακή γνώση και την οπτική της για το Ισλάμ. Δεύτερον, θα εξετάσω τον τρόπο με τον οποίο η ιδεολογία αυτή έχει γίνει Συνέχεια →

Κλασσικό
Ηθική,Θεολογία,Φιλοσοφία

Ο Γιανναράς φλυαρούσε για την αγάπη, αλλά έπραττε το μίσος

του Άκη Γαβριηλίδη

Σε πολλά σημεία στο διαδίκτυο, κατά τεκμήριο αξιόπιστα, (μεταξύ άλλων και στον ιστότοπο των εκδόσεων Ίκαρος, για παράδειγμα), παρατίθεται θαυμαστικά η παρακάτω διατύπωση του Χρήστου Γιανναρά:

Το νόημα της ζωής δεν μπορεί, ευτυχώς, να εντοπιστεί σε μια συνταγή, σε ένα δέον. Μπορούμε ποτέ να ζήσουμε τον έρωτα ακολουθώντας συνταγές, συμβουλές ή παραινέσεις; Το νόημα της ζωής, όπως ακριβώς και ο έρωτας, χαρίζεται σαν αντίδοτο στην άσκηση για την πραγμάτωση της ελευθερίας από το «εγώ».

Πέρα από την αφόρητη κοινοτοπία αυτού του ορθόδοξου life coaching, στην παραπάνω φράση, ο πανταχόθεν επαινούμενος μεταξύ άλλων για τα «υπέροχα ελληνικά» του θεολόγος κάνει ένα εμφανές γλωσσικό λάθος. Η λέξη αντίδοτο, ως γνωστόν, σημαίνει ένα φάρμακο που καταπολεμά μια πάθηση, ένα δηλητήριο κ.ο.κ. Τα αντίδοτα δεν Συνέχεια →

Κλασσικό
Ηθική,Θεολογία,ΜΜΕ,Φιλοσοφία

Τα πανεπιστήμια είναι χώρος (και) για σουβλάκια. Πάντως όχι για νεκρόφιλους ειδωλολάτρες

του Άκη Γαβριηλίδη

Οι ελληνοορθόδοξοι Ταλιμπάν έχουν κάνει από χθες θέμα στον κυβερνοχώρο την πληροφορία ότι, στην Κέρκυρα, κάποιοι … έτρωγαν σουβλάκια (!!!) στο μπαλκόνι ενός κτιρίου που ανήκει στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο, τη στιγμή που κάποιοι άλλοι παρανοϊκοί περιέφεραν στο δρόμο ένα κουτί που υποτίθεται ότι περιέχει διατηρημένα τα κόκκαλα ενός ανθρώπου που πέθανε το 340 μ.Χ.

Όπως συμβαίνει συνήθως, βασικό περιεχόμενο των περισσότερων αρνητικών σχολίων στο διαδίκτυο Συνέχεια →

Κλασσικό
Ανάλυση λόγου,Θεολογία,Ψυχανάλυση

Η ραββίνος και ο ψυχαναλυτής

 της Ντελφίν Ορβιγιέρ

Θα ήθελα να αρχίσω αυτό το κείμενο με ένα ανέκδοτο: είναι η ιστορία ενός ραββίνου και ενός ψυχαναλυτή που συναντιούνται στην Αγία Άννα. Τι λένε; Φυσικά, οι κακές γλώσσες λένε ότι είναι υποχρεωμένοι να μιλήσουν για τη μητέρα τους. Και δεν έχουν άδικο. Απόδειξη, ότι συνέρχονται σε ένα μέρος που λέγεται «Αγία Άννα»[1], έναν τόπο που φέρει το όνομα μίας αγίας του χριστιανισμού, της Άννας, η οποία ήταν η μητέρα της Μαρίας, δηλαδή η μητέρα της μητέρας, η μητέρα «στο τετράγωνο».

Στην εβραϊκή παράδοση, επίσης, στην Τορά, η Άννα παίζει αξιοσημείωτο ρόλο και ενσαρκώνει την μητρική ισχύ. Στα εβραϊκά ονομάζεται Χάννα και, για να λέμε την αλήθεια, είναι μια γυναίκα που θα ήταν η τέλεια υποψήφια για να περάσει ένα χεράκι ψυχανάλυση. Στη Βίβλο, είναι μια γυναίκα που για πολύ καιρό μένει στείρα. Μια μέρα, πηγαίνει στο Ναό στην Ιερουσαλήμ για να πραγματοποιήσει μια θυσία. Μουρμουρίζει κάτι λόγια στον Αιώνιο, και λέει στο Θεό: «Θεέ μου, εάν μου δώσεις έναν γιο, σου υπόσχομαι ότι θα αφιερωθεί στην υπηρεσία σου». Και, να φανταστείτε, πετυχαίνει. Μένει ως εκ Συνέχεια →

Κλασσικό
Γλώσσα,Θεολογία

Για πότε είναι επιτέλους, ρε Γιανναρά, εκείνο το τέλος του Ελληνισμού;  

του Άκη Γαβριηλίδη

Σε πρόσφατο σημείωμά του στην Καθημερινή, γνωστός για την έλλειψη καλλιέργειας και την ανεπάρκειά του θεολόγος που παριστάνει τον καθηγητή φιλοσοφίας γνωμάτευσε μεταξύ άλλων τα εξής:

Εικόνα1

Οι κούφιοι αυτοί βερμπαλισμοί αποδεικνύουν ότι, αν υπάρχει ένα «αυθυπερβατικό άθλημα» στο οποίο επιδίδεται κατά συρροήν και εξ επαγγέλματος ο αρθρογράφος, αυτό είναι η παπαρολογία. Ειδικότερα, Συνέχεια →

Κλασσικό
Γλώσσα,Θεολογία,επιστημολογία

Γλωσσοπροσκυνημένοι: η αριστοκρατική γλωσσική θεολογία του Γεωργίου Μπαμπινιώτη

του Άκη Γαβριηλίδη

Το ρήμα «προσκυνώ» δεν χρησιμοποιείται ιδιαίτερα συχνά στον νεοελληνικό δημόσιο λόγο, ιδίως τον επιστημονικό· πάντως όχι με θετική σημασία. Η μόνη γνωστή σχετική φράση που μου έρχεται στο νου είναι το «φωτιά και τσεκούρι στους προσκυνημένους», σύνθημα που αποδίδεται στον Κολοκοτρώνη και σήμερα το λένε κυρίως ακροδεξιοί ή/ και εθνικιστές. Σε αυτήν, το «προσκυνώ» έχει την έννοια της δουλοπρέπειας, της υποταγής (στον «προαιώνιο εχθρό του έθνους»)[1].

Το ρήμα αυτό αντιθέτως αφθονεί σε συγκείμενα θρησκευτικής λατρείας, στα οποία και μόνο έχει θετική έννοια.

Όταν κάποιος δίνει σε μια τηλεοπτική εκπομπή τον τίτλο «Σὲ προσκυνῶ, γλώσσα», αυτό αποτελεί προφανώς Συνέχεια →

Κλασσικό
Θεολογία,ιατρική

Ο Ιωάννης Τασιάς υπήρξε θύμα της ανοησίας, της εμπάθειας και του φανατισμού του

του Άκη Γαβριηλίδη

… και καλά, αυτός πλήρωσε ο ίδιος τις αμαρτίες του.

Να δούμε πόσους ακόμα πήρε/ θα πάρει στο λαιμό του, πόσα ακόμα αθώα –ή ένοχα αφέλειας και ευπιστίας- θύματα θα προκαλέσει με την ανεύθυνη και μισάνθρωπη στάση του.

Ο Ιωάννης Τασιάς, ο χριστιανοταλιμπάν που τη δεκαετία του 90 είχε παρακινήσει και πρωτοστατήσει σε βανδαλισμούς εναντίον καλλιτεχνικής εκδήλωσης στη Ροτόντα της Θεσσαλονίκης, κατά τους οποίους ασκήθηκε ένοπλη βία κατά περιουσιών και κατά προσώπων για τις οποίες δεν λογοδότησε ποτέ κανείς (αντιθέτως, λίγο έλειψε να κατηγορηθούν οι ίδιοι οι παθόντες/ παθούσες), τυπικό δείγμα του «Σκοτεινού Βαρδάρη» που φύσηξε επί δεκαετίες παγώνοντας το πνευματικό τοπίο της Θεσσαλονίκης, αποθρασυμένος από την ατιμωρησία συνέχισε μέχρι πριν λίγους μήνες να προκαλεί κίνδυνο για τη δημόσια υγεία και να διεγείρει σε ανυπακοή διαδίδοντας ανυπόστατες, ανορθολογικές, παραπλανητικές και επικίνδυνες θεωρίες για τον κορονοϊό με ύφος παντογνώστη και με επιστημονικοφανή ορολογία.

Συνέχεια →
Κλασσικό
φεμινισμός,Θεολογία

Ιησούς: ο άνδρας που άγγιζε τις γυναίκες –και τις άφηνε να τον αγγίζουν

της Κριστίν Πεντοττί

 

Στο Χριστιανισμό, το ζήτημα των γυναικών παραμένει ευρέως «διακοσμητικό» και ανεκδοτολογικό. Συνεχίζουμε να κάνουμε λες και όλα όσα έχουν πραγματική σημασία παίχθηκαν ανάμεσα στον διδάσκαλο και δώδεκα από τους μαθητές του που αποκαλούμε «αποστόλους», στους οποίους ανατέθηκαν τα πάντα από τον ίδιο τον Ιησού, και οι οποίοι θα θεμελίωναν μία γενεαλογία εξουσίας και γνώσης αποκλειστικά αρσενικής.

Από τη μεριά μου, στο παρόν έργο, δεν επιδίωξα, όπως έκαναν πολλά έργα με ταλέντο, να δείξω την ποιότητα των γυναικών που βρίσκονται στα ευαγγέλια φιλοτεχνώντας τα πορτραίτα τους, αλλά παρατήρησα ενδελεχώς τις σχέσεις που συνάπτει ο Ιησούς με αυτές και με τον γυναικείο κόσμο. Δεν απομακρύνθηκα από τα λεγόμενα «κανονικά» κείμενα, αυτά που οι εκκλησίες αναγνωρίζουν ως στηρίγματα της πίστης. Δεν άφησα καθόλου χώρο στη φαντασία. Αρκέστηκα να πάρω τα κείμενα των ευαγγελίων ως έχουν από τις απαρχές. Εξέτασα κάθε συνάντηση, κάθε λέξη που ανταλλάχθηκε, κάθε χειρονομία όπου γυναίκες εισήλθαν σε σχέση με τον Ιησού. Στην ουσία, το μόνο που έκανα ήταν να διαβάσω, με προσήλωση, με σοβαρότητα, όσα πραγματικά λέει το κείμενο, να δω και να Συνέχεια →

Κλασσικό
Θεολογία,Παρωδία,Τέχνη

«Μήπως είσαι παρθένα;» Η βιβλική ερμηνεία και η επινόηση της παράδοσης

της Πώλα Φρέντρικσεν

 

Το να χρησιμοποιούμε τους Εβδομήκοντα ως πηγή πληροφοριών για τη ζωή του ιστορικού Ιησού είναι κάπως σαν να διαβάζουμε τον Μολιέρο για να μάθουμε την ιδιωτική ζωή του Μπιλ Κλίντον. Υπάρχει το χάσμα στις εποχές· υπάρχει το χάσμα στις γλώσσες· υπάρχει το χάσμα στο βασικό θέμα –στη δεύτερη περίπτωση ίσως λιγότερο απ’ ό,τι στην πρώτη. Και όμως, αυτό ακριβώς έκαναν ο απόστολος Παύλος και οι τέσσερις ευαγγελιστές του κανόνα μας, και ο Μπράιαν διαθλά κάποιες από τις βιβλικά ενισχυμένες προσπάθειές τους. Θα ήθελα εδώ να εξετάσω κάποιες από τις ιστορικές και θεολογικές συνέπειες της βιβλικής λογιοσύνης των παλαιών μας συγγραφέων.

Ξεκινάω με μία κοινοτοπία της ιστορικής έρευνας περί Ιησού: η καθομιλουμένη του Ιησού ήταν η αραμαϊκή. Κι όμως, τα παλαιότερα κείμενα που έχουμε από το κίνημα αυτό, Συνέχεια →

Κλασσικό
Δίκαιο,Θεολογία

Η κοίμηση της Θεοτόκου και η αφύπνιση της μισαλλοδοξίας

Το παραπάνω κόμικ αναδημοσιεύεται εδώ σε ένδειξη συμπαράστασης προς τον δημιουργό του (το όνομα του οποίου αναγράφεται ήδη πάνω στην εικόνα) και σε αντίδραση προς τη σκοταδιστική λογοκριτική επίθεση που δέχθηκε ο ίδιος, αλλά και η ελευθερία του λόγου στην Ελλάδα, από εκκλησιαστικούς κύκλους

Α.Γ.

Σχετικό: η είδηση στην ΕφΣυν

Κλασσικό