του Άκη Γαβριηλίδη

Πες ό,τι θες. Δε με πειράζει, ό,τι να ’ναι.

Είν’ οι σιωπές, όχι τα λόγια που πονάνε.

Γεράσιμος Ευαγγελάτος

Στο τραγούδι του Άκη Πάνου από το οποίο είναι εν μέρει εμπνευσμένος ο τίτλος, «εκείνα που δεν λέγονται» ασφαλώς υπάρχουν. Εάν δεν υπήρχαν, δεν θα είχε γραφτεί το τραγούδι.

Άρα, σε αυτό κάποιος παίρνει το λόγο, μόνο για να πει ότι δεν μπορεί να μιλήσει.

Αυτό μας δίνει ήδη το μέτρο της πολυπλοκότητας του ερωτήματος: υπάρχουν κάποια πράγματα που δεν εισέρχονται στο πεδίο του λόγου, αλλά αυτό το μπλοκάρισμα προκαλεί νέα έκλυση λόγων.

Γιατί όμως δεν εισέρχονται;

Το «δεν λέγονται» μπορεί να συνιστά διαπίστωση ενός αντικειμενικού γεγονότος: κανείς δεν μιλάει γι’ αυτά. Αλλά μπορεί και να είναι δυνητικός ενεστώτας: δεν μπορούν να λεχθούν. Και γιατί δεν μπορούν; Νέες διακλαδώσεις: ο λόγος περί αυτών ενδέχεται να είναι ανθρωπίνως αδύνατος, ή νομικώς απαγορευμένος, ή μπορεί απλώς η Συνέχεια →

του Άκη Γαβριηλίδη

Στις 13 Δεκεμβρίου, τα λεγόμενα «ειδησεογραφικά» ηλεκτρονικά μέσα στο ελληνόφωνο διαδίκτυο κατακλύστηκαν από ένα πανομοιότυπο δημοσίευμα σχετικό με το βιασμό και τη δολοφονία της Θρακιώτισσας φοιτήτριας στη Ρόδο, (ενίοτε, όχι πάντα, αναφερόταν ως σχετική πηγή το δελτίο του καναλιού STAR, αλλά εκεί δεν αναφερόταν καμία πηγή), το οποίο διαβεβαίωνε ότι ο ένας εκ των δύο συλληφθέντων για την πράξη αυτή, με το που μπήκε στη φυλακή, εν μια νυκτί μεταμελήθηκε και «στράφηκε στο θεό».

Το αγιογραφικό αυτό δελτίο τύπου, προφανώς υπαγορευμένο από τους οικείους ή/ και τους συνηγόρους του κρατουμένου, είναι φυσικά αναληθοφανές στα όρια του γελοίου Συνέχεια →

του Άκη Γαβριηλίδη

Έχει ήδη επισημανθεί, και επικριθεί, η ιδιοκτησιακή αντίληψη για την εξουσία την οποία μαρτυρεί η αντίδραση του πρώην πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη στην αναγγελία ότι η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες ζήτησε από τέσσερις ελληνικές τράπεζες να της αποστείλουν αναλυτική κίνηση των τραπεζικών λογαριασμών του ιδίου, της συζύγου του, του αδελφού του και κάποιων στενών συνεργατών του. Πράγματι, όποιος μιλά περί «περιστασιακών ενοίκων της εκτελεστικής εξουσίας» θεωρεί ότι υπάρχουν, ή θα έπρεπε να υπάρχουν, μόνιμοι ένοικοι της εξουσίας, και ότι ο ίδιος προφανώς είναι ένας από τους άξιους για αυτή τη μονιμότητα –αν όχι ο κατεξοχήν άξιος.

Κάτι όμως εξίσου αξιοπερίεργο είναι η δραστηριότητα την οποία αποδίδει η δήλωση σε αυτούς τους «μόνιμους ενοίκους». Αυτοί, μας λέγεται εξ αντιδιαστολής, είναι εκείνοι από τους οποίους γράφεται «Η Ιστορία». Με το οριστικό άρθρο στον ενικό και, ιδίως, με Συνέχεια →

Συλλογικό κείμενο

Το κείμενο που ακολουθεί, με πρωτότυπο τίτλο Ανοιχτή επιστολή προς την επιτροπή αναθεώρησης του Ποινικού Κώδικα σχετικά με την αναθεώρηση ορισμένων νομοθετικών κειμένων που αφορούν τις σχέσεις μεταξύ ενηλίκων και ανηλίκων, υπογεγραμμένο από σχεδόν το σύνολο των στοχαστ(ρι)ών που σήμερα συνηθίζουμε να συνοψίζουμε υπό την ομπρέλα τής French theory, δημοσιεύθηκε στον Μonde στις 23 Μαΐου 1977.

Οι σχέσεις μεταξύ παιδιών, εφήβων και ενηλίκων υποβάλλονται από το νόμο σε σημαντικούς περιορισμούς: είτε μέσω της έννοιας της «σεξουαλικής παρενόχλησης» (η οποία μπορεί να συνίσταται στην απλή φιλοξενία ενός ανηλίκου για μια νύχτα), είτε μέσω της γενικής απαγόρευσης να διατηρεί κανείς σεξουαλικές σχέσεις με όσους είναι κάτω των 15 ετών, ή μέσω της ειδικής απαγόρευσης που αφορά τις ομοφυλόφιλες σχέσεις στις οποίες εμπλέκονται ανήλικοι από 15 ως 18 ετών, τις οποίες ορίζει ως «ακόλαστες» ή «παρά φύσιν».

Η αχρηστία των εννοιών που θεμελιώνουν αυτά τα εγκλήματα ή πλημμελήματα («αιδώς», Συνέχεια →

Συλλογικό κείμενο

Τις τελευταίες μέρες παρακολουθούμε με συγκίνηση και οργή τις εξελίξεις σχετικά με τον βίαιο, αδόκητο και άδικο θάνατο του Ζακ Κωστόπουλου στο κέντρο της Αθήνας.

Οι ρατσιστικές και ομοφοβικές θέσεις, οι ακραία προσβλητικές για τη μνήμη του νεκρού απόψεις που διατυπώθηκαν από συμπολίτες μας δημόσια, καθώς και η αρχική τουλάχιστον παραπληροφόρηση και αντιδεοντολογική κάλυψη των γεγονότων από κάποια ΜΜΕ, πρέπει να γίνουν για μια ακόμα φορά αντικείμενο καταδίκης. Έχουν πάντως ήδη απαντηθεί από την άμεση αντίδραση της LGBTQI κοινότητας στην οποία ανήκε και πρωταγωνιστούσε ο Ζακ, άλλων συλλογικοτήτων, πρωτοβουλιών, ομάδων, και ατόμων που εξέφρασαν δυναμικά το θρήνο, αλλά και την απαίτησή τους για πλήρη Συνέχεια →

του Δημήτρη Δημούλη

Η βλασφημία αποτελούσε επί αιώνες έγκλημα στην Αγγλία με βάση νομολογιακή κατασκευή. Πρόκειται για χώρα κληρονομικής μοναρχίας. Έχει κρατική θρησκεία με επικεφαλής της τον-την μονάρχη και χαρακτηρίζεται, ως γνωστόν, από την πρόσδεση σε αιωνόβιες παραδόσεις. Στην πράξη, η ποινικοποίηση της βλασφημίας είχε πέσει σε αχρησία. Τελευταίο θύμα της φαίνεται ότι ήταν ο κύριος John Gott που περιέγραψε τον Ιησού ως γελωτοποιό τσίρκου και καταδικάσθηκε το 1922 σε φυλάκιση εννέα μηνών και καταναγκαστικά έργα. Έκτοτε, ακόμη και όταν ήταν έκδηλη η διάπραξη του αδικήματος, τα δικαστήρια έβρισκαν διεξόδους και δικαιολογίες για να μην καταδικάσουν άτομα που Συνέχεια →

του Δημήτρη Δημούλη

Θα διατυπώσουμε ορισμένα ερωτήματα που θα καθοδηγήσουν την έρευνά μας για τις εθνικές μειονότητες στο ελληνικό δίκαιο.

Πρόβλημα 1. Έλληνας πολίτης, ομιλητής σε δημόσια συγκέντρωση, δηλώνει: α) «Είμαι Τούρκος γιατί ομιλώ τουρκικά όπως και οι γονείς μου και ανετράφην με βάση τις αξίες του τουρκικού πολιτισμού, πράγμα για το οποίο είμαι υπερήφανος», β) «είμαι μέλος της τουρκικής μειονότητας στην Ελλάδα», γ) «η τουρκική μειονότητα στην Ελλάδα καταπιέζεται».

Πρόβλημα 2. Έλληνες πολίτες ιδρύουν σωματείο με επωνυμία «Προοδευτική Ένωση Τούρκων» και σκοπό τη μελέτη, προαγωγή και διάδοση του τουρκικού πολιτισμού καθώς και την ελληνοτουρκική φιλία.

Πρόβλημα 3. Η Βουλή (των Ελλήνων) ψηφίζει νόμο που ποινικοποιεί τις αναφορές σε ύπαρξη τουρκικής μειονότητας στην Ελλάδα.

Πώς πρέπει να κριθούν αυτά τα συμβάντα από συνταγματικής πλευράς; Οι απαντήσεις δείχνουν πώς ορίζει το ελληνικό δίκαιο την εθνική μειονότητα, ήτοι ποια νομική σημασία της αποδίδει.

Eίναι συνταγματικά δικαιολογήσιμο να απαγορευθεί το σωματείο «Τουρκική Ένωση Συνέχεια →

του Άκη Γαβριηλίδη

Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα, που όλα επικαλούνται τηλεγράφημα του ΑΠΕ, η Νομική Σχολή τού Δημητρίειου/ Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης αποφάσισε ομόφωνα να αναγορεύσει σε επίτιμο διδάκτορα τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζαν Κλοντ Γιούνκερ.

Οι πληροφορίες περιλαμβάνουν και δύο αναφορές στο σκεπτικό της απόφασης, μία χωρίς εισαγωγικά και μία αυτολεξεί. Οι δύο αυτές αιτιολογήσεις είναι η μία χειρότερη απ’ την άλλη, και κατά τη γνώμη μου καμία δεν θεμελιώνει επαρκώς ότι υπήρχε κάποια σοβαρή ανάγκη για αυτή την αναγόρευση.

Ειδικά η πρώτη έχει σοβαρά προβλήματα σύνταξης και σαφήνειας. Αφήνω ένα μικρό Συνέχεια →

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί μετάφραση προφορικής παρέμβασης του Ντερριντά σε συνέντευξη τύπου που είχε οργανώσει στο Παρίσι το Διεθνές Κοινοβούλιο των Συγγραφέων την 1η Αυγούστου 1995, στο πλαίσιο του διεθνούς κινήματος που είχε αναπτυχθεί διεθνώς εκείνη την εποχή με αίτημα την αναστολή της εκτέλεσης του μαύρου δημοσιογράφου και αγωνιστή Μουμία Αμπού Τζαμάλ -η οποία και επιτεύχθηκε τελικά με απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ.  Mετάφραση Α.Γ., με βάση την απομαγνητοφωνημένη εκδοχή που είχε δημοσιευθεί στην Monde. Πρώτη δημοσίευση της μετάφρασης στην Εποχή, 3 Σεπτεμβρίου 1995.

Πριν από εικοσιπέντε σχεδόν χρόνια –η ανάμνηση αυτή με αγχώνει και με απελπίζει ακόμα-, είχαμε κάνει μια ανάλογη κινητοποίηση, δυστυχώς μάταια, για να προσπαθήσουμε να γλιτώσουμε από έναν εφιαλτικό δικαστικο-σωφρονιστικό μηχανισμό κάποιον, ο οποίος τότε στις Ηνωμένες Πολιτείες αντιπροσώπευε, τα χρόνια εκείνα, μία Συνέχεια →