Ελληνική κρίση,Πολιτική

Το πραξικόπημα που έγινε

του Άκη Γαβριηλίδη

Την Κυριακή 30/9, ως γνωστόν, το Βήμα δημοσίευσε ως κεντρικό του θέμα άρθρο-ρεπορτάζ με τον τίτλο «Το πραξικόπημα που δεν έγινε».

Από τη στιγμή που κυκλοφόρησε η εφημερίδα, (ή μάλλον ήδη από την προηγουμένη, διότι η πληροφορία είχε λίγο-πολύ διαρρεύσει), το άρθρο αντιμετωπίστηκε από όλους με δυσπιστία, καχυποψία και εχθρότητα.

Πρώτα απ’ όλα, φυσικά, οι φερόμενοι ως πρωταγωνιστές της ιστορίας την διέψευσαν κατηγορηματικά. Αυτό όμως φαντάζομαι ότι ήταν αναμενόμενο από όλους, περιλαμβανομένων και των συντακτών του Βήματος. Δεν είναι λογικό να αναμένουμε ότι θα βγει κάποιος και θα πει «ναι, μια που με ρωτάτε, πέρυσι σχεδίαζα ένα πραξικόπημα αλλά δεν μου βγήκε».

Το ίδιο έκανε και ο νυν υπουργός άμυνας. Και αυτό αναμενόμενο.

Πέραν όμως των καθαρά πολιτικών «παικτών», σε επίπεδο σχολιασμού δεν φάνηκε μέχρι στιγμής να πήρε κανείς σοβαρά το δημοσίευμα. Δεν έχω υπόψη μου κάποια κατατεθειμένη και επιχειρηματολογημένη άποψη στο δημόσιο χώρο, αλλά από προφορικές και ηλεκτρονικές ανταλλαγές φαίνεται να προκύπτει γενικά μία αίσθηση ότι «δεν γίνονται αυτά τα πράγματα σήμερα».

Με ιδιαίτερη βιαιότητα και ένταση αντέκρουσε πάντως το δημοσίευμα ο χώρος της αριστεράς, και ιδιαίτερα του ΣΥΡΙΖΑ, με πληθώρα σχετικών άρθρων και ηλεκτρονικών αναρτήσεων.

Αυτό εκ πρώτης όψεως είναι επίσης κατανοητό. Αλλά στις πρώτες αντιδράσεις υπάρχει μία τόσο Συνέχεια →

Κλασσικό
Πολιτική,Φιλοσοφία

Αντι- αντι- παρασιτισμός

της Jeanette Samyn

«Κάθε σφαίρα έχει και ένα τρίτο»

Peter Sloterdijk

Δε χρειάζεται να πάει κανείς μακριά για να βρει το παράσιτο στη σύγχρονη αμερικάνικη πολιτική σκηνή. Κάθε φορά που μία γυναίκα αποκαλείται welfare queen[i], κάθε φορά που ένας πολιτικός λέει ότι είναι αντίθετος στις κυβερνητικές παροχές και κάθε φορά που ένας καπιταλιστής συγκρίνεται με βαμπίρ, επικαλούμαστε την έννοια του παρασιτικού. Είναι εύκολο να το συναντήσει κανείς ακόμα και στα νέα σχετικά με τις προεδρικές εκλογές: Ο Romney, που είχε άλλοτε αποκαλεστεί και «άρπαγας καπιταλιστής» από τον Rick Perry, πρόσφατα πήρε τον τίτλο του «παρασιτικού καπιταλιστή» από τον Pete Kotz του Village Voice, και επίσης πλέον είναι κοινή γνώση ότι η καμπάνια του Ομπάμα θα αποστραγγίσει την περίοδο του πρώην δήμαρχου της Μασαχουσέτης στην επενδυτική εταιρία Bain Capital για ό, τι έχει να προσφέρει, ακόμη και ενάντια στην επιθυμία κάποιου σαν του Cory Booker, του δημάρχου του Newark. Στο μεταξύ ο πρόεδρος Ομπάμα έχει χαρακτηριστεί παράσιτο από τους πάντες, από τον Βλαντιμίρ Πούτιν μέχρι τον Rush Limbaugh.

Αλλά το να χαρακτηρίσεις κάποιον παράσιτο σημαίνει να εκτοξεύεις μία αμφιλεγόμενη προσβολή. Ο όρος χρησιμοποιείται για να περιγράψει οποιονδήποτε, από μετανάστες εργάτες μέχρι μέλη του Κονγκρέσου: τον επικαλούμαστε όταν μιλάμε για αυτούς που θέλουν αυτό που έχουν οι άλλοι, συμπεριλαμβανομένων των συγγενών που εμφανίζονται «από το πουθενά» όταν κάποιος γίνεται διάσημος ή πεθαίνει∙ όταν μιλάμε για αυτούς που αφαιμάσσουν άλλους από χρόνο και χρήμα, συμπεριλαμβανομένων των αιώνιων άφραγκων και των εραστών∙ και για αυτούς που θεωρούνται αντιπαραγωγικοί, ειδικά τους τραπεζίτες, τους άνεργους, τους άστεγους, τους δάσκαλους και οποιονδήποτε άλλον θεωρείται ότι ρουφά από τη ρώγα του καπιταλισμού ή του φιλελεύθερου κράτους- τα οποία και τα δύο, ούτως ή άλλως, περιγράφονται ως παρασιτικά από μόνα τους. Το παράσιτο μπορεί να είναι αριστερό ή δεξιό,  πλούσιο ή φτωχό, αδύναμο ή δυνατό, υγειές ή άρρωστο -απλά εξαρτάται από το ποιος το περιγράφει.

Συνέχεια →

Κλασσικό
agency,Crisis,Debt,Multitude,Politics,Social Movements

Greek referendum: Chaos – Our Own “Gun on The(ir) Table”

By Akis Gavriilidis & Sofia Lalopoulou

First publication: Law and Critique (2012, DOI: 10.1007/s10978-012-9110-0)

Mια πρώτη μορφή του άρθρου αυτού είχε δημοσιευθεί στα ελληνικά εδώ

Abstract

In October 2011, George Papandreou, the then Greek Prime Minister, announced he was planning to hold a referendum in order for the Greek people to decide whether to agree to the bailout plan prepared by the International Monetary Fund, the Central European Bank and the European Commission. This intention was aborted due to intense pressure by Papandreou’s European partners, especially Germany and France. This interference clearly shows the problematic relationship between the so-called “markets” and national-popular sovereignty. This article raises the question why this interference happened in the first place, why the global markets felt such a big threat before the possibility of a vote taking place in a small country of 10 million inhabitants. And also, importantly, what this means in terms of potential for political agency by those who are usually considered be lacking such agency, as having “no other alternative” than to follow the one way course of neoliberalism.

Συνέχεια →

Κλασσικό
Βιοπολιτική,Δίκαιο

Αγκάμπεν – βιοπολιτική: η συνέντευξη στην ΕΤ3 (πλήρες κείμενο)

Το 2011, ο Ιταλός πολιτικός φιλόσοφος Τζόρτζιο Αγκάμπεν παραχώρησε συνέντευξη στο τρίτο κανάλι της Ελληνικής Τηλεόρασης (και ειδικότερα στην εκπομπή «Τόποι ζωής, τόποι ιδεών» του Γιώργου Κεραμιδιώτη). Στην εκπομπή, η οποία προβλήθηκε από την ΕΤ3 (και μπορεί κανείς να την παρακολουθήσει εδώ) χρησιμοποιήθηκαν ορισμένα μόνο αποσπάσματα από τη συνέντευξη, περίπου το μισό από το συνολικό υλικό. Το κείμενο που ακολουθεί περιλαμβάνει το σύνολο των ερωτήσεων και των απαντήσεων, στα ελληνικά. Επιμέλεια/ μετάφραση: Άκη Γαβριηλίδη.

Καθηγητή Αγκάμπεν, κάνουμε ένα ντοκιμαντέρ πάνω στη βιοπολιτική και απευθυνόμαστε σε σας ως έναν από τους βασικούς φιλοσόφους που έχουν ενδιαφερθεί γι’ αυτή την έννοια. Η οποία προέρχεται από τον Φουκώ, αλλά εσείς την πραγματευθήκατε διαφορετικά, εισάγοντας τις έννοιες της κατάστασης εξαίρεσης και του στρατοπέδου. Τι είναι αυτό που σας έκανε να ενδιαφερθείτε για τη βιοπολιτική, και τι διαφορετικό εισάγετε σε σχέση με τον Φουκώ, ή με άλλους που αναφέρθηκαν σε αυτήν;

Ο όρος «βιοπολιτική» και ο όρος «κατάσταση εξαίρεσης» για μένα συνδέονται, πράγμα που ίσως δεν συμβαίνει στον Φουκώ. Ασφαλώς ο όρος αυτός προέρχεται Συνέχεια →

Κλασσικό
Βία,Δίκαιο

Ο ολοκληρωτισμός της «μη βίας» και τα αδιέξοδα του ακραίου κέντρου

 του Άκη Γαβριηλίδη

Κατά τον τελευταίο χρόνο, γνώρισε μεγάλη διάδοση στα συμβατικά και τα κοινωνικά μέσα ενημέρωσης και δικτύωσης, και επαναλήφθηκε διαδοχικά τόσες φορές που άρχισε να αποκτά συνοχή και πειστικότητα αφηγηματικού σχήματος, μία συγκεκριμένη γραμμή ανάγνωσης –και απόπειρα διαχείρισης- των κοινωνικών αγώνων της τελευταίας περιόδου. Πρόκειται για το αναλυτικό –και κανονιστικό- σχήμα του «ακραίου κέντρου». Το σχήμα αυτό εκφράστηκε αρχικά κυρίως από καλλιτέχνες ή δημοσιογράφους που πρόσκεινται σε κάποιο από τα τρία κόμματα της σημερινής κυβέρνησης, και μόνο στη συνέχεια, κατά τη διάρκεια των δύο προεκλογικών περιόδων, υιοθετήθηκε από πολιτικούς και τροφοδότησε σε Συνέχεια →

Κλασσικό
Nationalism,Performativity

«As loud as we can»

                                                                                                                  Panos Kompatsiaris

Some weeks ago, a ‘blasphemous’ provocation against the ‘values of Hellenism’ took place in a Greek military camp.  An official prohibited several soldiers to sing the ‘Famous Macedonia’ (Makedonia Ksakousti), a military march that celebrates the Greekness of Macedonia, a deviant act resulted in a hysterical public outcry. The song is commonly considered as the national anthem of (Greek) Macedonia and is present over and over again in anniversary marches, military camps, but also in state institutions with an educational role, such as schools.  I can recount for instance our teacher of “Religion” in high school making us sing the song “as loud as we can” after the end of his class, with him as a self-appointed conductor waving a wooden stick trying to instill passion and militancy in the choir. The song had to be performed by the fifteen year old students as its g(l)oriness demanded; with a proud, determined and clear voice that gives the sense of unity and coherence to both the performing subjects and their enemies. The song, written after the Balkan wars and the annexation of Thessaloniki to the Greek state in 1912, stresses that freedom for the territory of Macedonia equals Greekness: Συνέχεια →

Κλασσικό
Crisis,Social Movements

The social attack against austerity: Notes on the 2012 Greek elections

1. The radicalisation of the Greek society exceeds all the formal social and political dynamics that have burst into the central political scene in the context of the two rounds of the Greek parliamentary elections (May 6 and June 17). The electoral results are overshadowed, in many respects, by the social forces and antagonisms that continue to push existing parliamentary politics to its limits.

The last gasp of the old political system was the attempt to strip off the electoral campaign from these antagonisms. The attempt has been ‘successful’, but only within the horizon of the short-term reduction of their electoral losses that seems impossible to sustain for much longer. In both elections, there was no political party campaigning with a pro-memorandum agenda (apart from some fringe neo-liberal parties (practically sponsored by media and corporate conglomerates) who didn’t even manage to reach the threshold of 3% of the votes in order to elect MPs. All the parties of the old establishment shifted towards a ‘re-negotiation of the memorandum’ platform that was supposed to neutralise the ‘politics of the nullification of the memorandum’ proposed by Syriza. The electoral dilemma was then set as one between ‘responsible multilateral negotiations’ with our European partners and a politics of unilateralism (that would automatically jeopardise Greece’s Euro membership according to the anti-Syriza bloc), but all within the framework of ‘the memorandum is not sustainable’ discourse. Along these lines, the ruling parties pursued a strategy of re-nationalisation, calling for national unity ‘to change the memorandum in the best we can’, and castigated Syriza for being the obstacle to the re-institution of this national unity. Συνέχεια →

Κλασσικό
Commons,Crisis,History,Politics,Refusal,Revolution

Η άρνηση να κυβερνήσεις, ή πώς αριστερά ξαναβρήκε το αρχικό της νόημα στην Ελλάδα

του Jean-François Gava

Το πραγματικά νέο γεγονός που προέκυψε από τις ελληνικές εκλογές δεν είναι τόσο ότι ένας συνασπισμός της ριζοσπαστικής αριστεράς (ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α.) εκτοξεύτηκε στη θέση της δεύτερης πολιτικής δύναμης, αλλά το ότι ο σχηματισμός αυτός αρνείται να κυβερνήσει, τουλάχιστο με αντίτιμο τις αναπόφευκτες θυσίες των πληθυσμών. Το ΠΑΣΟΚ, το οποίο δεν στερείται θράσους, τον κατηγορεί ότι δεν είχε το σθένος να συμβάλει στην εθνική σωτηρία και αναδιπλώθηκε σε στενά κομματικά συμφέροντα. Στο στόμα του ΠΑΣΟΚ, και του κρατικού προσωπικού εν γένει, «εθνική σωτηρία» σημαίνει Συνέχεια →

Κλασσικό
Ελληνική κρίση,Μετακίνηση,Τραύμα,Queer

«Ευρώ ή δραχμή;» «Ναι». Για μια πολιτική του διχασμένου υποκειμένου

του Άκη Γαβριηλίδη

Το εκλογικό αποτέλεσμα της 6ης Μαΐου, υπήρξε ένας θρίαμβος της απεδαφικοποίησης και της εξόδου. Σε σχέση με όλες τις προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις, σημειώθηκε ένα πραγματικό μεταναστευτικό ρεύμα ψηφοφόρων από τα δύο τέως μεγάλα κόμματα προς όλες τις κατευθύνσεις.

Αμέσως μετά το πρώτο σοκ, οι δυνάμεις της σταθερότητας και της «ευθύνης» άρχισαν χωρίς καθυστέρηση την προσπάθεια να επανεδαφικοποιήσουν αυτή τη νομαδική τάση, να απλουστεύσουν την πολυπλοκότητά της και να τη μεταφράσουν σε οικεία γι’ αυτές ιδιώματα και διλήμματα.

Κεντρικό τμήμα της προσπάθειας αυτής είναι οι πιέσεις προς τον ΣΥΡΙΖΑ να «ξεκαθαρίσει επιτέλους τι σκοπεύει να κάνει» μεταξύ άλλων και στο δίλημμα «ευρώ ή δραχμή», όπως και οι επικρίσεις προς την «πολυφωνία των συνιστωσών» εκ των οποίων άλλες είναι υπέρ της μιας και άλλες υπέρ της άλλης επιλογής. Μια άλλη πτυχή επίσης αυτής της επίθεσης είναι τα λεγόμενα «εθνικά θέματα».

Οι πιέσεις μέχρι στιγμής αποβαίνουν επιτυχείς. Η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ, εύλογα απροετοίμαστη για μια τέτοια δοκιμασία, φαίνεται νευρική ή, στην καλύτερη περίπτωση, αμήχανη· προσπαθεί με κάθε τρόπο να ανταποκριθεί στις Συνέχεια →

Κλασσικό
agency,Crisis,Politics

Γιατί ο ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να αποδεχθεί την πρόταση Μέρκελ

του Άκη Γαβριηλίδη

Το βράδυ της 18/5, διέρρευσε η πληροφορία ότι η Άνγκελα Μέρκελ «πρότεινε» στην Ελλάδα να διεξαγάγει δημοψήφισμα με θέμα την παραμονή ή όχι της χώρας στο ευρώ –για να ημι-διαψευσθεί αμέσως μετά.

Όπως είναι βέβαια γνωστό, την ιδέα του δημοψηφίσματος είχε προτείνει και ο Γ. Παπανδρέου περί τα τέλη του περασμένου Οκτωβρίου, με αποτέλεσμα να τον κατακεραυνώσουν όλοι –μεταξύ των οποίων και η ίδια η Μέρκελ- και να αρχίσει η αντίστροφη μέτρηση για την αποπομπή του. Στο ζήτημα αυτό είχαμε τότε αναφερθεί εκτενώς από αυτό εδώ το μπλογκ.

Οπωσδήποτε υπάρχει ζήτημα ανακολουθίας, και οπωσδήποτε υπάρχει ζήτημα ανάμιξης στα εσωτερικά του κράτους. Ωστόσο, τι μας ενδιαφέρει εμάς τι είναι εσωτερικό και τι εξωτερικό στο κράτος; Μεγαλύτερη Συνέχεια →

Κλασσικό