Πόλεμος,Πολιτική,Φιλοσοφία

Κουλτούρα μαρτυρίου και επαναστατική αριστερά στη Μέση Ανατολή

της Γκιζέμ Σαιζέν

 

Στην πολιτική φιλοσοφία των Ντελέζ και Γκουατταρί, η αρχή [principle] του κράτους –την οποία αποκαλούν «μορφή κράτος»- εμφανίζεται ως μια αφηρημένη μηχανή που λειτουργεί μέσα από διαφορετικές συγκεκριμένες εκδηλώσεις στην ιστορία. Οι «πολεμικές μηχανές» κηρύσσουν τον πόλεμο στην ίδια την αρχή του κράτους και αναγκαία λειτουργούν πάντοτε έξω από το κράτος· άρα, οφείλουν να αντισταθούν στην κρατική αιχμαλώτιση [capture] με όλα τα διαθέσιμα μέσα. Πράγματι, ένα από τα βασικά ερωτήματα για την πολιτική φιλοσοφία των Ντελέζ και Γκουατταρί ήταν: «Πώς η πολεμική μηχανή αποφεύγει τον κρατικό μηχανισμό αιχμαλώτισης;». Παράλληλα προς αυτό, με ενδιαφέρει το ζήτημα της δυνατότητας μιας επαναστατικής πολεμικής μηχανής που να τοποθετείται απέναντι όχι μόνο σε συγκεκριμένες εκδηλώσεις της μορφής κράτος, αλλά και στην ίδια την αρχή του κράτους, και που επίσης ξέρει πώς να αντιμετωπίζει την εμφάνιση της μορφής κράτος μέσα στους κόλπους της. Τι είδους επαναστατικό κίνημα θα μπορούσε να φτιαχτεί που να είναι απαλλαγμένο τόσο από τις καταπιεστικές αρχές της μορφής κράτος, όσο και από τις φαντασιώσεις που συνδέονται με αυτή; Η τέχνη υπήρξε ο Συνέχεια

Κλασσικό
Ιδεολογία,Πολιτική,Φιλοσοφία

Τραμπ/ Αγκάμπεν/ Εκκλησία της Ελλάδος/ Autonome Antifa: η πανδημία της κατασταλτικής υπόθεσης

του Άκη Γαβριηλίδη

 

Περί τα τέλη της δεκαετίας του 60, στα γραπτά μιας σειράς στοχαστών, κυρίως Γάλλων, εν μέρει και Ιταλών, συντελέστηκε απρογραμμάτιστα (όπως συμβαίνει πάντα) μία αλλαγή παραδείγματος όσον αφορά τη σκέψη μας για την πολιτική και την ιδεολογία. Η τομή αυτή ήταν η σχεσιακή σύλληψη της εξουσίας, η οποία διέρρηξε αυτό που φαινόταν ως ο «αξεπέραστος ορίζοντας» της εποχής εκείνης, και που οριζόταν από το δίδυμο κατασταλτική θεωρία της εξουσίας/ εργαλειακή θεωρία της ιδεολογίας. Το δίδυμο αυτό αποτελούσε προέκταση της φιλελεύθερης/ διαφωτιστικής πολιτικής σκέψης, κατά το οποίο αφετηρία και βασική μονάδα της κοινωνίας είναι «ο άνθρωπος», (ή ο άντρας: στις λατινογενείς γλώσσες η λέξη είναι η ίδια), ο οποίος από τη φύση είναι ελεύθερος, αλλά δυστυχώς μετά έρχεται η «εξουσία», του λέει ψέματα και τον υποδουλώνει, λογοκρίνοντας και απαγορεύοντας. Αυτή η «εξουσία» νοούνταν εξίσου ανθρωπομορφικά, Συνέχεια

Κλασσικό
Δίκαιο,Πολιτική,ιατρική

Ποιος και γιατί έδωσε στον Σωτήρη Τσιόδρα ειδική άδεια να ψάλει;

του Άκη Γαβριηλίδη

 

Η επιλογή του καθηγητή λοιμωξιολογίας Σωτήρη Τσιόδρα ως εκπροσώπου του υπουργείου Υγείας για τον κορωνοϊό, και ο τρόπος με τον οποίο ο ίδιος χειρίστηκε το φορτίο αυτό, είχε δεχθεί ως τώρα –όχι αδίκως- σχόλια ομόφωνα ευνοϊκά, έως μερικές φορές εξυμνητικά από οπαδούς μιας πλατωνικού τύπου αριστοκρατικής αντίληψης που συνίσταται σε απέχθεια για τη δημοκρατία και σε λατρεία για τους μετρημένους «ειδήμονες» που διαφέρουν από τους «δημαγωγούς» και τους «αδαείς» επειδή έχουν κάποιον τίτλο για να διοικούν[1].

Σήμερα μεσολάβησε μία εξέλιξη η οποία θέτει σε δοκιμασία –αν δεν αναιρεί τελείως- όλους αυτούς τους τίτλους. Όπως μεταδόθηκε από τα ΜΜΕ, ο «σεμνός επιστήμων» μετέβη σε ορθόδοξο χριστιανικό ναό όπου και έψαλε στη θεία λειτουργία.

Σε επικρίσεις που διατυπώθηκαν για την ενέργειά του αυτή, (μέχρι στιγμής μόνο στο Συνέχεια

Κλασσικό
Πολιτική,ιατρική

Ζαν-Λυκ Νανσύ: «Ένας υπερβολικά ανθρώπινος ιός»

Μετάφραση: Απόστολος Λαμπρόπουλος – Βίκυ Ιακώβου

 

Όπως έχει πολλές φορές ειπωθεί, από το 1945 και μετά η Ευρώπη εξήγαγε τους πολέμους της. Ξεχαρβαλωμένη καθώς ήταν δεν ήξερε πλέον τι άλλο να κάνει παρά να διαχύσει την αποσύνθεσή της και προς τις παλιές αποικίες της, ανάλογα με τις συμμαχίες και τις αντιπαλότητές της με τους καινούργιους πόλους του κόσμου. Μεταξύ αυτών των πόλων η Ευρώπη δεν ήταν πλέον παρά μόνο μια ανάμνηση, έστω κι αν προσποιούνταν ότι έχει ένα κάποιο μέλλον.

Κι όμως η Ευρώπη εισάγει. Όχι μόνο εμπορεύματα, όπως κάνει από πολύ παλιά, αλλά πρώτα απ’ όλα πληθυσμούς, που ούτε κι αυτό είναι καινούργιο αλλά γίνεται πλέον Συνέχεια

Κλασσικό
Δίκαιο,Μετακίνηση,Πολιτική

Πρόσφυγες, μετανάστες: ποια η διαφορά;

των Κλαιρ Ροντιέ – Κατρίν Πορτβέν

 

«Μετανάστης» δεν αποτελεί νομική κατηγορία· ο όρος προσδιορίζει απλώς τα πρόσωπα τα οποία, από επιλογή, από ανάγκη ή από καταναγκασμό, φεύγουν από τη χώρα τους για να εγκατασταθούν σε μία άλλη. «Πρόσφυγας», αντιθέτως, είναι νομικό καθεστώς πλαισιωμένο από τη Σύμβαση της Γενεύης του 1951, η οποία επιπλέον ορίζει τις νομικές υποχρεώσεις των κρατών που την έχουν κυρώσει (όπως συμβαίνει με όλα τα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης). Τα συστήματα ασύλου των χωρών που την έχουν υπογράψει οργανώνονται σε αναφορά προς αυτή τη σύμβαση. Κατά το γράμμα της, κάθε πρόσωπο που προσκομίζει την απόδειξη ότι υπέστη ή φοβάται πως θα υποστεί διώξεις στη χώρα του μπορεί να τύχει προστασίας από το κράτος στο οποίο κάνει τη σχετική αίτηση. Η Συνέχεια

Κλασσικό
Βιοπολιτική,Μετακίνηση

Κατά της καραντίνας

της Άντζελα Μιτρόπουλος

 

Η γενετική ταυτοποίηση ενός νέου στελέχους του κοροναϊού (2019-nCoV) στο Γουχάν της Κίνας, στις αρχές Δεκεμβρίου του 2019, φαίνεται να έχει πυροδοτήσει την προσφυγή σε μέτρα καραντίνας σε όλο τον κόσμο. Η Γουχάν, μια πόλη με πάνω από 11 εκατομμύρια κατοίκους, έχει τεθεί υπό αποκλεισμό, τα σύνορα έχουν κλείσει και αρκετές κυβερνήσεις καθιέρωσαν επιλεκτικούς ταξιδιωτικούς περιορισμούς και απαγορεύσεις βάσει ιθαγένειας και νομικής θέσης –αναστέλλοντας και την έκδοση βίζας για όποιον έχει κινεζικό διαβατήριο.

 

Ο NCoV, το οποίο μετονομάστηκε σε COVID19, είναι ένα σοβαρό πρόβλημα υγείας, ιδίως για όσους ήδη πάσχουν από χρόνιες και αναπνευστικές παθήσεις. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα μέτρων καραντίνας είναι αμφίβολη, πράγμα που εγείρει το ερώτημα Συνέχεια

Κλασσικό
Πολιτική,αντισημιτισμός

Εμείς οι Αραβοαμερικανοί Μουσουλμάνοι γουστάρουμε Μπέρνι επειδή είναι Εβραίος

του Άμερ Ζαχρ

 

Είμαι Παλαιστίνιος Άραβας Αμερικανός. Ο πατέρας μου είναι Χριστιανός Παλαιστίνιος. Η μητέρα μου είναι Παλαιστίνια Μουσουλμάνα. (Ήταν χίππηδες, προφανώς.) Και τους δύο γονείς μου τους έδιωξε από τις γενέτειρές τους, τη Γιάφα και την Άκκα, το Ισραήλ. Εγώ, αφού γεννήθηκα στην Ιορδανία, μεγάλωσα στα προάστια της Φιλαντέλφια, στην Πενσυλβάνια. Στη συνέχεια έβγαλα κολέγιο, πτυχιακές σπουδές και νομική στο Μίσιγκαν. Μετά έγινα κωμικός. Η μάνα μου λέει ακόμα στον κόσμο ότι είμαι δικηγόρος.

Τώρα ζώ στο Ντίαρμπορν του Μίσιγκαν, έδρα της μεγαλύτερης συγκέντρωσης Αράβων και Μουσουλμάνων στις Ηνωμένες Πολιτείες. Είναι το μόνο μέρος στην Αμερική όπου μπορείς να φας νόστιμο shawarma, να πιεις βαρύ γλυκό, να καπνίσεις αφράτο ναργιλέ και μετά να κραυγάσεις «Λευτεριά στην Παλαιστίνη» με άλλους εκατοντάδες φίλους σου, όλα το ίδιο απόγευμα. Είναι η Αραβική Ντίσνεϊλαντ.

Είμαι επίσης παρένθετος[1] του προεδρικού υποψηφίου Μπέρνι Σάντερς σε εθνικό Συνέχεια

Κλασσικό
Πολιτική,Φιλοσοφία

Ο εξαίρετος κ. Αγκάμπεν και οι εξαιρέσεις της εξαίρεσης

του Άκη Γαβριηλίδη

Ι. Φιλοσοφία και πολιτική

Ο Αγκάμπεν είναι ένας φιλόσοφος-ποπ σταρ. Ίσως ο κατεξοχήν ποπ σταρ φιλόσοφος που αναδείχθηκε τον 21ο αιώνα.

Το γεγονός αυτό εκ πρώτης όψεως είναι αρκετά περίεργο. Το έργο του, μολονότι μιλά για θέματα που συχνά συγκεντρώνουν το δημόσιο ενδιαφέρον (την πολιτική, το δίκαιο, την τέχνη, τη γλώσσα), είναι αρκετά στριφνό, δυσπρόσιτο, χρησιμοποιεί νεολογισμούς ή μισοξεχασμένους όρους από τα λατινικά, τα αρχαία ελληνικά και άλλες γλώσσες, αγκαλιάζει εποχές, στοχαστές και θεματικές που δεν έχουν προσεχθεί ιδιαίτερα μέχρι τώρα και δεν παρουσιάζουν οικειότητα ούτε για το ευρύ κοινό, αλλά ενίοτε ούτε καν για τους συναφείς ακαδημαϊκούς κύκλους. Συχνά περιλαμβάνει εκτενείς φιλολογικές αναλύσεις πάνω σε κείμενα ετερόκλητων και ελάχιστα γνωστών συγγραφέων από όλες τις περιόδους της σκέψης, από την πρώιμη αρχαιότητα μέχρι τα τέλη του 20ού αιώνα. Επίσης, σε αντίθεση με άλλους στοχαστές του παρελθόντος που είχαν γνωρίσει τα φώτα της δημοσιότητας (ας πούμε, τον Αλτουσέρ), δεν πρόσκειται σε κάποια συγκροτημένη Συνέχεια

Κλασσικό
Τέχνη,Ψυχανάλυση

Το «Παράσιτο» ως αντικείμενο μικρό α

του Σάυρους Σαιντ Άμαντ Πολιάκοφφ

 

Το Παράσιτο γεννά δύο άμεσες ψυχαναλυτικές αναφορές. Κατ’ αρχάς, όπως το διατύπωσε ο Λακάν, η γλώσσα είναι παράσιτο για όλα τα ομιλούντα όντα. Η γλώσσα μάς ενοικεί· είμαστε μολυσμένοι με γλώσσα πριν από τη γέννηση· και το παράσιτο αυτό συνεχίζει να ελίσσεται σαν σκουλήκι μέσα από το σώμα μας, αφήνοντας πίσω του ίχνη και, ενίοτε, εκρήξεις απόλαυσης. Η γλώσσα απολαμβάνει το σώμα μας, και εμείς επίσης απολαμβάνουμε εκείνην. Η γλώσσα παραλύει και εμψυχώνει τον ξενιστή της, το ομιλούν όν. Και, υπό καλές προϋποθέσεις, μπορούμε να την χρησιμοποιήσουμε. Δεύτερον, υπάρχει το φαλλικό όργανο, ένα παράσιτο, επειδή έχει δικό του μυαλό, ακριβώς όπως το ασυνείδητο που μιλά και δρα ενάντια στις καλύτερες προθέσεις μας.

 

Στην συναρπαστική ταινία Παράσιτο, που δέχθηκε υμνητικές κριτικές και ανέδειξε τον Συνέχεια

Κλασσικό
Τέχνη,Φιλοσοφία

Ωραιότητα που πέφτει: ο Αγκάμπεν για τον Σάι Τουόμπλυ

του Τζόρτζιο Αγκάμπεν

 

Το γλυπτό Χωρίς Τίτλο, χρονολογημένο «Γκαέτα 1984», φέρει στη βάση του, γραμμένη πάνω σε έναν πάπυρο, την αγγλική μετάφραση κάποιων στίχων του Ρίλκε. Δεν είναι όποιοι κι όποιοι στίχοι, αλλά οι τέσσερις στίχοι που κλείνουν την ελεγεία Χ και, άρα, ολόκληρο τον κύκλο των Ελεγειών τού Ντουίνο. Και ακριβώς για την ελεγεία Χ ο Ρίλκε λέει ότι υπήρξε ένα «ανήκουστο δώρο» –αλλά και μία «καταιγίδα χωρίς όνομα, ένας κυκλώνας του πνεύματος, στον οποίο όλα όσα μέσα μου ήταν νήμα και ιστός, έτριξαν».

Οι τέσσερις στίχοι, τους οποίους η αγγλική μετάφραση που ανέγραψε ο Τουόμπλυ Συνέχεια

Κλασσικό