του Άκη Γαβριηλίδη

Ακριβώς το διάστημα που ετοιμάζεται να γιορτάσει το επαναστατικό γεγονός που υποτίθεται ότι αποτέλεσε τη βάση της ύπαρξής του, το ελληνικό κράτος, όπως όλα δείχνουν, ετοιμάζεται να δολοφονήσει διά παραλείψεων, πανηγυρίζοντας μάλιστα γι’ αυτό, τον Δημήτρη Koυφoντίνα.

Η σύμπτωση αυτή είναι εξόχως ειρωνική. Διότι, αν εξετάσουμε συγκριτικά την ύπαρξη και τη δράση του Κυριάκου Μητσοτάκη, ή π.χ. της επικεφαλής των εορτασμών Γιάννας Αγγελοπούλου, με εκείνη του Koυφoντίνα, θα δούμε ότι μεγαλύτερη σχέση με όσα έγιναν το 1821, και με όσους τα έκαναν, έχει φυσικά ο δεύτερος, όχι οι πρώτοι.

Το 1821 έδρασαν τα κουμπούρια. Τα κουμπούρια αυτά τα κρατούσαν ως επί το πλείστον άτακτοι, αντάρτες. Όχι πάντως τακτικός Συνέχεια →

του Άκη Γαβριηλίδη

Στον ελληνόφωνο κυβερνοχώρο, καθώς και στον αγγλόφωνο υπό ελληνικό έλεγχο, ιδίως υπό έλεγχο οπαδών και διακινητών της θεωρίας περί «ελληνικής γενοκτονίας», γνωρίζει ευρύτατη διάδοση εδώ και λίγα χρόνια μια ιστορία κατά την οποία οι «Κεμαλιστές» εμπορεύτηκαν τα οστά των εν λόγω γενοκτονημένων Ελλήνων, και ειδικότερα ότι τα πούλησαν στη Γαλλία για βιομηχανική χρήση.

Απ’ όσο μπορώ να δω, το αφήγημα αυτό εμφανίστηκε για πρώτη φορά σε ένα κείμενο του Βλάση Αγτζίδη στην Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία της 15ης Σεπτεμβρίου 2013, με τίτλο «Εμπόριο οστών. Όταν οι κεμαλιστές θησαύριζαν από λείψανα θυμάτων», στο οποίο περιλαμβάνεται και το σύνολο των πηγών που υποτίθεται ότι τεκμηριώνουν τον ισχυρισμό αυτό. Στη συνέχεια, το άρθρο αυτό αναδημοσιεύτηκε από τον ίδιο το συγγραφέα του στο μπλογκ του και συμπεριλήφθηκε ως υποενότητα σε ένα εκτενέστατο κείμενο που έγραψε ως πρόλογο για το βιβλίο τού Μιχαήλ Αγγέλου Η ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΤΡΑΓΩΔΙΑ. Υπ’ αυτόπτου μάρτυρος, εκδ. Ελευθεροτυπία, Αθήνα 2013 (σ. 46) –εδώ με Συνέχεια →

του Τσαβντάρ Μαρίνοβ

Για να κατανοήσουμε την περίπλοκη πολιτική κατάσταση στη χερσόνησο των Βαλκανίων, μερικές φορές μπορεί να είναι χρήσιμο να χρησιμοποιήσουμε παραδείγματα υπό μορφή υποθέσεων του μη πραγματικού. Για παράδειγμα, μπορούμε να φανταστούμε τη Γερμανία να απαιτεί από τη Βιέννη να αναγνωρίσει επίσημα ότι ο Μότσαρτ ήταν Γερμανός προκειμένου να ενταχθεί στην ΕΕ; Ή τη Γαλλία να παράγει τόνους πολεμικής βιβλιογραφίας για να αποδείξει ότι η βελγική και η ελβετική ταυτότητα είναι «τεχνητή»; Ή Γερμανούς μελετητές να επιμένουν ότι οι Κάτω Χώρες και η Βελγική Φλάνδρα πρέπει να παραδεχτούν ότι μιλούν μια ποικιλία Plattdeutsch και να επαναφέρουν τον όρο (Neder)Duits ως «παραδοσιακό» όνομα για την ολλανδική τους γλώσσα; Ή την Αυστρία να μπλοκάρει την ένταξη της Σλοβενίας στην ΕΕ με την αιτιολογία ότι η τελευταία είναι «προϊόν ολοκληρωτισμού» ­-αφού ιδρύθηκε πρώτα από τον κατά το ήμισυ Σλοβένο δικτάτορα Τίτο επί κομμουνιστικής Γιουγκοσλαβίας;

Όσο παράλογο κι αν ακούγεται, Βούλγαροι ακαδημαϊκοί και πολιτικοί επαναλαμβάνουν ανάλογους Συνέχεια →

του Άκη Γαβριηλίδη

Εμμένοντας στη αγκύρωσή του πάνω στο μεταξικό παραμύθι της τρισχιλιετούς ενότητας και του ελληνοχριστιανισμού με μια εμμονή που έχει τα χαρακτηριστικά της διαστροφής («ξέρω ότι δεν είναι αλήθεια αλλά μου δίνει νόημα και απόλαυση και γι’ αυτό το συνεχίζω»), το ελληνικό κράτος παράγει διαρκώς και νέες παραλλαγές αυτής της μυθοπλασίας, βρίσκοντας πεδίον δόξης λαμπρό και στα νέα ηλεκτρονικά (πολυ)μέσα. Και, δι’ αυτών, παράγει κάθε φορά νέα μαργαριτάρια και νέες μεταμοντέρνες παραλλαγές της αισθητικής της δικτατορίας.

Το τελευταίο εξ αυτών ήταν μία επικαιροποίηση της ημέρας της πολεμικής αρετής των Ελλήνων, η οποία εορτάσθηκε χθες 21 Νοεμβρίου, ημέρα των Συνέχεια →

του Σιράκου-Ιωάννη Κεσέν

Ο Άγιος Δημήτριος είναι ένα ψεύτικο πρόσωπο. Το story λέει ότι ο Δημήτριος ήταν ανώτατος αξιωματικός του στρατού των Ρωμαίων, έγινε χριστιανός και κήρυττε τον χριστιανισμό στους άλλους φαντάρους, είχε κι ένα φανταράκι με το οποίο είχε πιο προσωπικές σχέσεις, τον Νέστορα -μια μέρα οι Ρωμαίοι έβαλαν τον Νέστορα να παλέψει μ’ έναν γίγαντα, τον Λυαίο, ο μικρόσωμος Νέστορας με την ευχή του Δημητρίου σκότωσε τον γίγαντα, κι έπειτα οι Ρωμαίοι σκότωσαν τον Δημήτριο και τον Νέστορα, κι όλα αυτά γίνανε στη Θεσσαλονίκη, αρχές του 4ου αιώνα. Α! Ο κακός στην ιστορία αυτή που διατάζει τα σκοτώματα είναι ο Γαλέριος, αυτός που έφτιαξε την Καμάρα, που συν τοις άλλοις είχε ορίσει την Θεσσαλονίκη πρωτεύουσα δική του:

του Άκη Γαβριηλίδη

Εδώ και χρόνια, κυκλοφορεί στον ελληνόφωνο κυβερνοχώρο ένα κείμενο, με ελαφρές παραλλαγές και προσθαφαιρέσεις από τον εκάστοτε αναδημοσιευτή, το οποίο, με την επίκληση κάποιων ασαφών (ή ασαφώς μεταφρασμένων) αποσπασμάτων ομιλίας του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και μίας «έρευνας Τούρκου ιστορικού στα οθωμανικά αρχεία», υποστηρίζει ότι η εθνοτική καταγωγή του Τούρκου πρωθυπουργού είναι «λαζική», άρα ποντιακή, άρα ελληνική.

Την είδηση (;) αυτή έχουν αναπαράγει και ποντιακά μέσα, όπως π.χ. το σάιτ trapezounta.gr που φιλοξενείται στο Pontos news, υπό την ενότητα «Ποντιακά νέα».

Η κίνηση αυτή είναι αξιοπερίεργη όσον αφορά ειδικά τη χρήση αυτών των τριών όρων ως συνώνυμων. Διότι κατά τα λοιπά ο λεγόμενος «οργανωμένος ποντιακός χώρος» αρνείται διαρρήδην ότι οι Πόντιοι είναι Λαζοί, και μάλιστα με τη χρήση πολύ φορτισμένων εκφράσεων[1].

Η αντίθεση είναι οξύτατη: απ’ τη μια, οι ποντιακές οργανώσεις από το 68 κήρυτταν τους Συνέχεια →

του Άκη Γαβριηλίδη

Στα τουρκικά, για τη νεωτερική έννοια του έθνους χρησιμοποιείται ο όρος ulus. Το έθνος κράτος είναι ulus devlet.

Από την άλλη, ο όρος «εθνικισμός» έχει αποδοθεί ως milliyetçilik. To milliyet αντιστοιχεί ας πούμε στο «Γένος». Επίσης, είναι όνομα γνωστής καθημερινής εφημερίδας.

Παράλληλα, εξακολουθεί να χρησιμοποιείται μία άλλη μορφή του ίδιου όρου, το millet, κυρίως με την ιστορική έννοια που είχε στην όψιμη Οθωμανική Αυτοκρατορία, της εθνοτικο-θρηκευτικής κοινότητας.

Φυσικά, στην πράξη, όπως πάντα, υπάρχουν επικαλύψεις και «ανακριβείς» χρήσεις.

Τόσο όμως οι ανακριβείς, όσο και οι ακριβείς (όπως και οι αντίστοιχες στα ελληνικά, ίσως και στις άλλες γλώσσες των Βαλκανίων), μαρτυρούν την αναντιστοιχία και τη δυσκολία Συνέχεια →

του Άκη Γαβριηλίδη

Τις τελευταίες μέρες, διατυπώθηκαν επικρίσεις για το γεγονός ότι, σε μία από τις πρώτες αναρτήσεις στον επίσημο ιστότοπο της επιτροπής για τον εορτασμό των 200 χρόνων από το 1821, η οποία επιγραφόταν «Ηγεσία του Κράτους, Αρχηγοί κυβερνήσεων», αναφέρονταν όλοι όσοι κατά καιρούς άσκησαν αυτή την «ηγεσία», και μεταξύ αυτών οι δικτάτορες, δοσίλογοι και συνεργάτες των Γερμανών.

Οι κύριοι αυτοί ασφαλώς υπήρξαν απεχθείς και ο ιστορικός τους ρόλος σκοτεινός. Το ερώτημα όμως είναι, όσοι ενοχλούνται από την παρουσία μόνο αυτών και όχι των «νόμιμων» και αμέμπτου πατριωτισμού «ηγετών του κράτους», τι ακριβώς θα θεωρούσαν αποδεκτό και προτιμότερο εναλλακτικά;

Λογικά, θα προτιμούσαν να αναφέρονται μόνο οι «καλοί», ενώ εκεί που βασίλευσαν «κακοί» να υπάρχει μία τρύπα, ένα κενό.

Αυτό όμως δεν θα ήταν εξωραϊστικό και υποκριτικό; Μήπως και αυτοί οι άνθρωποι δεν Συνέχεια →

του Άκη Γαβριηλίδη

Με αφορμή την αντιπαράθεση γύρω από το κάπνισμα, ειπώθηκαν και γράφτηκαν πολλοί μαργαρίται. Το βραβείο του χειρότερου όλων όμως δικαιούται ανεπιφύλακτα ο Γιώργος –ακριβώς- Μαργαρίτης. Όχι φυσικά ο τραγουδιστής. Ο ιστορικός.

Ο Μαργαρίτης λοιπόν δήλωσε ότι «Οι μισθοί των 400 ευρώ χαλούν την υγεία πολύ περισσότερο από το τσιγάρο».

Ένα σόφισμα όχι μόνο γελοίο, αλλά και αδιέξοδο, του οποίου η μόνη πρακτική απόληξη είναι η πλήρης αδράνεια και η διαιώνιση του προβλήματος, και όλων ανεξαιρέτως των προβλημάτων. Ό,τι άσχημο και να βρούμε, πάντα θα υπάρχει κάτι που να μας φαίνεται χειρότερο. Π.χ. οι μισθοί των τετρακοσίων ευρώ (ας υποθέσουμε) είναι «χειρότεροι από το κάπνισμα». Αλλά και οι μισθοί των τριακοσίων ευρώ είναι χειρότεροι από εκείνους των τετρακοσίων ευρώ. Μήπως λοιπόν να μην αγωνιστούμε κατά των μισθών αυτών, επειδή υπάρχουν και χαμηλότεροι;

Αυτή η λογική της κολοκυθιάς βέβαια δεν διαφέρει ιδιαίτερα από τη άλλη μεγάλη απολογητική του επιθετικού καπνίσματος σαρκαστική (υποτίθεται) κοινοτοπία «λύσαμε όλα τα μεγάλα προβλήματα και τώρα ασχολούμαστε με το κάπνισμα». Το βραβείο όμως πηγαίνει στον Μαργαρίτη λόγω του ειδικού μπόνους που δικαιούται επειδή (και) σε αυτή τη συνέντευξη εκφράζει ακόμα μια φορά τον γνωστό συντηρητισμό, εθνικισμό και ρατσισμό του.

Ως ορεκτικό, βέβαια, επιτίθεται πρώτα στις καταλήψεις, δίνοντας άλλοθι στην καταστολή Συνέχεια →

της Naima Mohamud

Πριν από 500 περίπου χρόνια, ένας ψηλός Αφρικανός άνδρας έφτασε στην Ιαπωνία. Eπρόκειτο να γίνει ο πρώτος γεννημένος εκτός Ιαπωνίας που κατάφερε να αναδειχθεί σε πολεμιστή σαμουράι, και το διάστημα αυτό είναι το θέμα δύο ταινιών που φτιάχνονται στο Χόλλυγουντ.

Γνωστός ως Γιασούκε, ο άνθρωπος αυτός έφθασε στην τάξη του σαμουράι υπό την εξουσία του ισχυρού Ιάπωνα φεουδάρχη του 16ου αιώνα Όντα Noμπουνάγκα –του πρώτου εκ των τριών πρωταγωνιστών της ενοποίησης της Ιαπωνίας.

Το 1579, η άφιξή του στο Κυότο, που ήταν τότε η πρωτεύουσα, προκάλεσε τέτοια εντύπωση, ώστε οι άνθρωποι ανέβαιναν ο ένας πάνω από τον άλλο για να τον δουν, ενώ μερικοί ποδοπατήθηκαν μέχρι θανάτου, σύμφωνα με τον ιστορικό Lawrence Winkler.

Μέσα σε ένα χρόνο, ο Γιασούκε είχε ενταχθεί στις ανώτερες βαθμίδες της τάξης των Συνέχεια →