ρατσισμός,Μετα-αποικιακές σπουδές,εκπαίδευση

Γαλλία: όχι στον μακκαρθισμό κατά των «ισλαμο-αριστεριστών»

συλλογικό κείμενο

Σε μια εποχή ανόδου του ρατσισμού, των αντιλήψεων περί «λευκής υπεροχής», του αντισημιτισμού και του βίαιου ακροδεξιού εξτρεμισμού, η ακαδημαϊκή ελευθερία δέχεται επίθεση. Η ελευθερία να διδάσκουμε και να ερευνούμε τις ρίζες και τις διαδρομές της ράτσας και του ρατσισμού κατηγορείται, κατά διαστροφικό τρόπο, για τα ίδια τα φαινόμενα που προσπαθούμε να κατανοήσουμε καλύτερα. Αυτός είναι ο βασικός ισχυρισμός ενός μανιφέστου που υπέγραψαν πάνω από 100 Γάλλοι πανεπιστημιακοί και δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Le Monde στις 2 Νοεμβρίου 2020. Οι υπογράφοντες δηλώνουν τη συμφωνία τους με τον Γάλλο Υπουργό Παιδείας Ζαν-Μισέλ Μπλανκέ ότι «ιδεολογίες βασισμένες στον ιθαγενισμό, τον φυλετισμό και τον ‘απο-αποικισμό’», εισηγμένες από τη Βόρεια Αμερική, ευθύνονται διότι «άνοιξαν το δρόμο» στον βίαιο εξτρεμιστή που δολοφόνησε τον δάσκαλο Samuel Paty στις 16 Οκτωβρίου 2020.

Συνέχεια
Κλασσικό
ρατσισμός,Μετακίνηση

Η ξενοφοβία των ξενοδόχων

του Άκη Γαβριηλίδη

Ψάχνω να βρω κάτι να πω που να μας βοηθάει να σκεφτούμε για το περιστατικό στα Καμένα Βούρλα, χωρίς να καταλήγει στο «να κατανοήσουμε τους καημένους τους κατοίκους, παρασύρθηκαν, δεν είναι φασίστες» κ.λπ.· να σκεφτούμε πώς, και γιατί, κάποιοι άνθρωποι κινητοποιούνται, φέρνοντας μαζί και τα παιδιά τους, για να εμποδίσουν άλλα παιδιά να φάνε και να κοιμηθούνε, με δυο λόγια να ζήσουνε, κραυγάζοντας μάλιστα ανερυθρίαστα «εδώ θα γίνει ο τάφος σας».

Τα video της θεματτικής ενότητας: ΚΑΜΕΝΑ ΒΟΥΡΛΑ | WEBTV | OPEN

Δεν είμαι σίγουρος ότι έχω μια εξήγηση. Μου κάνει όμως εντύπωση ότι οι κάτοικοι ενός χωριού που μεταπολεμικά είχε συνδέσει την ευημερία, αν όχι την ύπαρξή του, με την ξενοδοχειακή/ παραθεριστική/ εκδρομική βιομηχανία, (ή έστω βιοτεχνία), η οποία όμως εδώ και χρόνια βρίσκεται σε παρακμή επειδή άλλαξε η χάραξη της εθνικής, «έκλεισαν την εθνική», για να διαμαρτυρηθούν επειδή κάποιοι πρόσφυγες θα φιλοξενηθούν –επ’ αμοιβή- στα ούτως ή άλλως άδεια ξενοδοχεία τους.

Η «εθνική», όπως το δηλώνουμε εδώ και χρόνια με αυτό το επίθετο –παράγωγο του ουσιαστικού «έθνος», ουσιαστικοποιημένο με τη σειρά του- είναι ο άξονας που συνδέει τις δύο μεγαλύτερες πόλεις της χώρας. Υπό κανονικές συνθήκες, όποιος «κλείνει την εθνική» σταματά την κυκλοφορία στο σώμα του έθνους. Εν προκειμένω, φαίνεται ότι η ρατσιστική κινητοποίηση δεν μπλόκαρε κάθε είδους κυκλοφορία, αλλά μόνο αυτή που θα βοηθούσε τα ασυνόδευτα προσφυγόπουλα να τραφούν και γενικώς να ζήσουν.

Όπως κι αν έχει, στο λόγο των ρατσιστών κατοίκων, ή στην επιτελεστική τους δήλωση, είναι σαν να έχουμε ένα χιαστό σχήμα, μια αυτοκαταστροφική σπείρα: δεν θέλουμε «κακούς» (=φτωχούς, Μουσουλμάνους) ενοίκους στα ξενοδοχεία μας, έστω και αν αυτοί βρίσκονται καθ’ οδόν προς τη Γερμανία ή τη Νορβηγία· θέλουμε Έλληνες και, ει δυνατόν, Γερμανούς και Νορβηγούς. Αυτοί όμως δεν θα έρθουν ποτέ: ούτως ή άλλως δεν έρχονταν, και τώρα είναι ακόμα λιγότερο πιθανό να έρθουν, αφού βγάλαμε για το χωριό μας μια εικόνα γεμάτη μίσος, απόρριψη και ξενοφοβία.

Ίσως όμως αυτό ακριβώς να ήταν το ημι-συνειδητό νόημα της πράξης: δεν ήταν ένα αθέλητο αποτέλεσμα, αλλά ήταν μια λύσσα, μια ματαίωση και μια επιθετικότητα που δεν ξέρει προς τα πού να στραφεί και στρέφεται εναντίον του εαυτού της. Και, κατά περίεργο τρόπο, στη στροφή της αυτή υλοποιεί το νόημα –ένα από τα νοήματα- του σημαίνοντος που συνιστά το όνομα του συγκεκριμένου χωριού (ένα αρκετά ασυνήθιστο όνομα, καθότι δεν είναι τόσο πολλά τα τοπωνύμια που αποτελούνται από δύο λέξεις –εφόσον τουλάχιστον η πρώτη λέξη δεν είναι «Νέος/Νέα», «Άνω/ Κάτω»  ή άλλα παρόμοια).

Μια αρχαιοελληνική έκφραση που χρησιμοποιείται ενίοτε ακόμα και σήμερα για να περιγράψει ένα «πέρασμα στην πράξη» κατά το οποίο ο ενδιαφερόμενος αδιαφορεί για τις πιθανόν ολέθριες συνέπειες, είναι το γαία πυρί μιχθήτω. Το πυρ ως γνωστόν είναι αυτό που καίει, και μία άλλη, νεοελληνική αυτή τη φορά έκφραση για εκείνον που έφτασε στο έσχατο σημείο ανοησίας και παραλογισμού είναι το έκαψες. Το ουσιαστικό τώρα το οποίο προσδιορίζει η παθητική μετοχή καμένα στο όνομα του χωριού επίσης δηλώνει, στην τρέχουσα γλώσσα, τον ανόητο και αφελή άνθρωπο. Καμιά φορά, nomen est omen, που έλεγαν και οι Ρωμαίοι. Κάποιοι λοιπόν εδώ φαντασιώνονται ότι μετενσαρκώνουν το μικρό γαλατικό χωριό που αντιστέκεται στην «αυτοκρατορία», ότι «φυλάνε τις Θερμοπύλες» –οι οποίες άλλωστε είναι πολύ κοντά γεωγραφικά, και είναι ο τόπος μιας ετήσιας μάζωξης των Ελλήνων νεοναζιστών. Όπως άλλωστε και ο τόπος μιας συντριπτικής νίκης των Γαλατών εις βάρος των Ελλήνων (Αιτωλών και Βοιωτών) το 279 π.Χ.  

Είναι λοιπόν τρελοί αυτοί οι Ρωμαίοι; Ίσως, αλλά ποιοι Ρωμαίοι απ’ όλους, και τι τρέλα τους κατέλαβε; Τι είναι αυτό που έκαψε τα Βούρλα, ή που έκανε τα βούρλα τους ξενοδόχους κατοίκους τους να το κάψουν; Ήταν σίγουρα η οργή τους για τους «φτωχούς» και «ταπεινούς» φιλοξενούμενους που τους προέκυψαν απρόσκλητοι –αλλά μήπως πάντα απρόσκλητοι δεν έρχονται οι φιλοξενούμενοι; Ταυτόχρονα, όμως, ήταν η επίγνωση ότι οι Μήδοι επιτέλους θα διαβούνε, αν δεν έχουν διαβεί ήδη, ότι εκείνοι που εμείς περιμένουμε μας έστησαν για πάντα, δεν πρόκειται να έρθουν να μείνουν στα ξενοδοχεία μας, οπότε κανένας ορθολογικός υπολογισμός και καμία προσμονή δεν μπορεί να μας χαλιναγωγήσει και να μας κάνει να υποκριθούμε έστω ότι είμαστε φιλόξενοι. Ας ανακατωθεί η γη με τη φωτιά, ακόμα κι αν η γη αυτή είναι η δική μας. Ή ιδίως τότε. Αφού μας είναι πλέον άχρηστη, αφού έχει ήδη γίνει ο δικός μας τάφος, ο τάφος των ελπίδων μας για πλουτισμό.

Η εικόνα ίσως περιέχει: υπαίθριες δραστηριότητες και φύση, κείμενο που λέει "ΑΘΗΝΑ ATHINA ΑΓΙΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ AGIOS KONSTANTINOS KAM ΒΟΥΡΛΑ KAM. VOURLA ΟΥΤΕ ΓΙΑ ΚΑΤΟΥΡΗΜΑ 500m"

Κλασσικό
ρατσισμός,Δίκαιο

Ο Καβάκος ζητά φυλακίσεις αντιφρονούντων


του Άκη (Χαράλαμπου) Γαβριηλίδη, του Κλήμη και της Αναστασίας

Με αγωγή που κατέθεσε ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιά, ο Λεωνίδας Καβάκος του Κωνσταντίνου, (όνομα μητρός δεν αναφέρεται στην αγωγή), κάτοικος Wollerau Eλβετίας, ζητά από το δικαστήριο να καταδικάσει τον υποφαινόμενο Χαράλαμπο (Άκη) Γαβριηλίδη, του Κλήμη και της Αναστασίας, στην καταβολή αποζημίωσης εκατό χιλιάδων ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη, καθώς και σε προσωπική κράτηση 12 μηνών (!) ως μέσο αναγκαστικής εκτέλεσης της απόφασης.

Η ηθική αυτή βλάβη ισχυρίζεται ότι προκλήθηκε από τη δημοσίευση ενός σημειώματος στο παρόν μπλογκ, με το οποίο χαρακτήριζα ναζιστική τη δήλωσή του ότι «στον Μπετόβεν υπάρχει ένα άρειο στοιχείο».

Με άλλα λόγια, ο ευαίσθητος αυτός καλλιτέχνης εκδηλώνει την ευγενή φιλοδοξία να γίνει η αιτία ώστε να υπάρξει, για πρώτη φορά στην Ελλάδα μετά τη χούντα, κρατούμενος για έγκλημα γνώμης: ζητά να πάει στη φυλακή κάποιος απλώς και μόνο επειδή έγραψε δημόσια την πολιτική του κρίση για κάποιες άλλες κρίσεις που κάποιος άλλος ανακοίνωσε εξίσου δημόσια.
Ευτυχώς, δεν ζητάει να καεί στην πυρά το μέσο όπου δημοσιεύτηκε αυτή η κρίση, αλλά αυτό ούτως ή άλλως είναι πρακτικά αδύνατο.
Η αξίωση που όντως διατυπώνει, πάντως, δεν θα έλεγε κανείς ότι δίνει εικόνα ανθρώπου που πιστεύει στην ελευθερία του λόγου και της ανταλλαγής απόψεων· κατ’ αυτή την έννοια, μάλλον δεν ενισχύει ιδιαίτερα το επιχείρημά του σε αυτή την αντιδικία, όπως είμαι σίγουρος ότι θα αναγνωρίσουν όλοι όσοι πιστεύουν στον νομικοπολιτικό φιλελευθερισμό και το κράτος δικαίου.

Κλασσικό
ρατσισμός,Πολιτική

Τη σβάστικα πολύ εμίσησε, τις ιδέες της λιγότερο

του Άκη Γαβριηλίδη

 

Το Σεπτέμβριο του 2017, ο Μανόλης Γλέζος ήταν προσκεκλημένος ως επίτιμος ομιλητής σε συνέδριο που διεξήχθη στο Χίλτον της Αθήνας με θέμα «Μακροζωία: Ένας ρεαλιστικός στόχος». Στο πλαίσιο της παρουσίας του εκεί, έκανε κάποιες δηλώσεις[1] στις οποίες αναφέρθηκε στη μακροζωία, ή στην αναβίωση, καθόσον αυτές αφορούν όχι τα ανθρώπινα άτομα, αλλά τα έθνη. Και πάλι όχι όλα τα έθνη, αλλά ένα. Το γνωστό ένα. Συν ένα άλλο, το οποίο ανέκαθεν στοιχειώνει το φαντασιακό του πρώτου και χρησιμεύει ως διαρκές μέτρο σύγκρισης και διαφοροποίησης. Είπε συγκεκριμένα: Συνέχεια

Κλασσικό
ρατσισμός,Δίκαιο,Μετακίνηση,Πολιτική

Ρωμιοί, οι πρώτοι λαθρομετανάστες

του Άκη Γαβριηλίδη

 

Το πλοίο πήγε στη Χίο, στη Μυτιλήνη, στο Βόλο, επί ματαίω. Σ’ ένα από αυτά τα λιμάνια, όπου δεν μπόρεσε να δέσει στην αποβάθρα γιατί είχαν ήδη πάει τόσο πολλοί πρόσφυγες που δεν τους δέχονταν, βγήκαν άνδρες της πόλης στο λιμάνι με όπλα για να τους εμποδίσουν. Έτσι αποβιβάστηκαν στη Στυλίδα.

Iρις Τζαχίλη, Μπαϊντίρι 1922. Μια ιστορία απώλειας από τη Μικρασία, Κοντύλι, Aθήνα 2012, σ. 156

To πόσο η «διακυβέρνηση» των πληθυσμιακών ροών εκ μέρους της Ελλάδας –κυρίως- και, σε ολοένα αυξανόμενο βαθμό, της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και μετέπειτα της Τουρκίας, βασιζόταν στις χωροχρονικές μήτρες της νεωτερικότητας, γίνεται φανερό και από την αξιοσημείωτη εμμονή συγκεκριμένων στοιχείων, ακόμη και διατυπώσεων από τις νομοθετικές ρυθμίσεις που εξέδωσαν τα κράτη αυτά τότε, και που συνεχίζουν έκτοτε να εκδίδουν μέχρι σήμερα με το ίδιο πνεύμα, και συχνά με το ίδιο γράμμα.

Η πιο κραυγαλέα ίσως περίπτωση τέτοιου νομοθετήματος είναι η εξής. Τον Ιούλιο του 1922, το ελληνικό κράτος (πρώην πρότυπον βασίλειον, πρώην υποψήφια αυτοκρατορία), Συνέχεια

Κλασσικό
ρατσισμός,Ανάλυση λόγου,Πολιτική,Τέχνη

Ο Μπετόβεν και οι Ναζί

των B. Winters,  F. Richards και T. Herbert

 

(συμβολή στην κατανόηση της αντιδραστικής μουσικής σκέψης του Λεωνίδα Καβάκου)

 

Μεγάλο μέρος της μουσικής του Μπετόβεν ερμηνεύτηκε από τους Ναζιστές κριτικούς υπό την έννοια ότι εξυπηρετεί έναν γερμανικό μύθο που σημαδευόταν από ένα πολεμοχαρές στοιχείο [στο πρωτότυπο: belligerency, πράγμα που, κατά τη λογική τού Καβάκου, σημαίνει άρειο -σ.τ.μ.]. Ο Arnold Schering υποστήριξε ότι η Πέμπτη Συμφωνία, για Συνέχεια

Κλασσικό
ρατσισμός,Δίκαιο,Πολιτική

Ο Καβάκος μάς έστειλε εξώδικο :-)

… το οποίο κοινοποιούμε παρακάτω, άνευ άλλων σχολίων προς το παρόν, προς τέρψιν του φιλοθεάμονος κοινού.

(Πέραν του ότι αποδεικνύει την παντελή ασχετοσύνη του περί τα κινηματογραφικά, και ειδικότερα περί το έργο του Παντελή Βούλγαρη)

Συνέχεια

Κλασσικό
ρατσισμός,Τέχνη

Ριτσισμός και ξενοφοβία

του Άκη Γαβριηλίδη

 

Αν σας έλεγαν ότι υπάρχει ένα ποίημα που σε έναν από τους πρώτους του στίχους χρησιμοποιείται –και σε αρκετούς υπόλοιπους επανέρχεται σαν ρεφραίν- η φράση «Τι θέλουν στον τόπο μας οι ξένοι», τι θα νομίζατε ότι ήταν εκείνος που το έγραψε;

Αν είστε λογικός άνθρωπος με στοιχειώδη πληροφόρηση για το τι συμβαίνει στον σύγχρονο κόσμο, θα λέγατε ότι μάλλον πρόκειται για κάποιον Χρυσαυγίτη με καλλιτεχνικές ανησυχίες.

Η ορθή απάντηση είναι ότι το ποίημα αυτό πράγματι υπάρχει, και το έγραψε ο Γιάννης Ρίτσος. Φέρει τον γελοίο πομπώδη τίτλο «Διακήρυξη προς το λαό μου και σ’ όλους τους Συνέχεια

Κλασσικό
ρατσισμός,Πολιτική

Ένας ξενοφοβικός εθνικός συντονιστής ασυνόδευτων παιδιών;

του  Ervin Kondakçiu

 

Πρόσφατα ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης διόρισε εθνικό συντονιστή για την φροντίδα και την προστασία των ασυνόδευτων παιδιών τον κ. Απόστολο Δοξιάδη. Ένα από τα πιο γνωστά – και ας ειπωθεί όταν το διάβασα σε νεαρή ηλικία το βρήκα κατά τα άλλα καλογραμμένο – έργα του Απόστολου Δοξιάδη είναι το Logicomix. Πρόκειται για μυθιστόρημα σε μορφή κόμικ στο οποίο εκτυλίσσονται δύο παράλληλες ιστορίες. Στην εξιστόρηση της δράσης και της σκέψης  των θεμελιωτών της επιστήμης της λογικής παρεμβάλλεται η αφήγηση των σκέψεων μιας παρέας -αποτελούμενης από τους ίδιους τους συγγραφείς- που ενώνει το πάθος για την επιστήμη της λογικής.

Το βιβλίο γράφτηκε αρχικά στα αγγλικά και μεταφράστηκε από τους συγγραφείς (Δοξιάδης και Χρήστος Παπαδημητρίου). Μέρος της δράσης του βιβλίου εκτυλίσσεται στο κέντρο της Αθήνας. Ας δούμε λοιπόν τι συμβαίνει σε αυτές τις λίγες σκηνές και πώς Συνέχεια

Κλασσικό
ρατσισμός,Ιστορία,Πολιτική

Η Χρυσή Αυγή έφυγε, ο Μαργαρίτης είναι πάντα εδώ

του Άκη Γαβριηλίδη

 

Με αφορμή την αντιπαράθεση γύρω από το κάπνισμα, ειπώθηκαν και γράφτηκαν πολλοί μαργαρίται. Το βραβείο του χειρότερου όλων όμως δικαιούται ανεπιφύλακτα ο Γιώργος –ακριβώς- Μαργαρίτης. Όχι φυσικά ο τραγουδιστής. Ο ιστορικός.

Ο Μαργαρίτης λοιπόν δήλωσε ότι «Οι μισθοί των 400 ευρώ χαλούν την υγεία πολύ περισσότερο από το τσιγάρο».

Ένα σόφισμα όχι μόνο γελοίο, αλλά και αδιέξοδο, του οποίου η μόνη πρακτική απόληξη είναι η πλήρης αδράνεια και η διαιώνιση του προβλήματος, και όλων ανεξαιρέτως των προβλημάτων. Ό,τι άσχημο και να βρούμε, πάντα θα υπάρχει κάτι που να μας φαίνεται χειρότερο. Π.χ. οι μισθοί των τετρακοσίων ευρώ (ας υποθέσουμε) είναι «χειρότεροι από το κάπνισμα». Αλλά και οι μισθοί των τριακοσίων ευρώ είναι χειρότεροι από εκείνους των τετρακοσίων ευρώ. Μήπως λοιπόν να μην αγωνιστούμε κατά των μισθών αυτών, επειδή υπάρχουν και χαμηλότεροι;

Αυτή η λογική της κολοκυθιάς βέβαια δεν διαφέρει ιδιαίτερα από τη άλλη μεγάλη απολογητική του επιθετικού καπνίσματος σαρκαστική (υποτίθεται) κοινοτοπία «λύσαμε όλα τα μεγάλα προβλήματα και τώρα ασχολούμαστε με το κάπνισμα». Το βραβείο όμως πηγαίνει στον Μαργαρίτη λόγω του ειδικού μπόνους που δικαιούται επειδή (και) σε αυτή τη συνέντευξη εκφράζει ακόμα μια φορά τον γνωστό συντηρητισμό, εθνικισμό και ρατσισμό του.

Ως ορεκτικό, βέβαια, επιτίθεται πρώτα στις καταλήψεις, δίνοντας άλλοθι στην καταστολή Συνέχεια

Κλασσικό