Αρχείο

Κοινωνιολογία

του Άκη Γαβριηλίδη

 

Οι προσπάθειες του πρωθυπουργού να τσαλαβουτήσει στα νερά της κοινωνιολογικής, αλλά και της σημειολογικής/ ενδυματολογικής ανάλυσης (αποφεύγοντας έτσι τα πιο επισφαλή, όπως του φάνηκαν, νερά της οικονομικής) προκειμένου να οριοθετήσει το περιζήτητο, κατ’ αυτόν, έδαφος της «μεσαίας τάξης», όπως ήταν επόμενο κατέληξαν σε μία λεκτική παραγωγή που δίνει την εντύπωση ότι επιδιώκει να κλειδώσει ένα συρτάρι αφήνοντας το κλειδί μέσα.

Όποιος μιλάει για «μεσαία τάξη», φυσικά αυτομάτως υπονοεί ότι υπάρχουν άλλες δύο (τουλάχιστον) ακραίες. Με αυτές δεν ασχολήθηκε ο απόφοιτος του Χάρβαρντ. Ήδη από αυτά που είπε για την μεσαία, όμως, προκύπτει ότι αυτή ορίζεται πολεμικά, εξ Read More

του Άκη Γαβριηλίδη

 

 

Αναπόσπαστο τμήμα του εκσυγχρονιστικού-προοδευτικού κεκτημένου στο εσωτερικό της ελληνικής διανόησης, αλλά εν πολλοίς και της ελληνικής κοινωνίας συνολικά, αποτελεί η πεποίθηση ότι κάθε φαινόμενο –ιδίως κάθε αρνητικό/ παθολογικό/ δυσάρεστο φαινόμενο- έχει «κοινωνικά αίτια».

Η πεποίθηση αυτή είναι καταρχήν και κατά βάση υγιής και χρήσιμη. Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις στις οποίες το αντανακλαστικό να αναζητάμε τις «ευρύτερες κοινωνικές αιτίες» βραχυκυκλώνει και απολήγει σε έναν αφελή κοινωνιολογισμό, αν όχι σε μία απολογητική ταυτολογία. Αυτό ιδίως συμβαίνει όταν, στη βιασύνη μας να απορρίψουμε την ερμηνεία μέσω «ατομικών αιτίων», καταλήγουμε απλώς να αντικαθιστούμε μία ουσιοκρατία με μία άλλη: αντί να προσφεύγουμε στο κυρίαρχο υποκείμενο ως έσχατη εξήγηση, προσφεύγουμε στην εξήγηση μέσω μιας φανταστικής οντότητας που αποκαλούμε «κοινωνία», «περίγυρο» ή «γενικότερες συνθήκες», και έτσι απλώς αναγορεύουμε αυτήν σε κυρίαρχο υποκείμενο, σε «τελευταία λέξη» ικανή να κλείσει το θέμα χωρίς υπόλοιπα.

Η πρόσφατη παιδοκτονία στη Νέα Σμύρνη είναι μία απ’ αυτές τις περιπτώσεις.

Όπως συμβαίνει με κάθε έγκλημα, (ενίοτε και χωρίς έγκλημα), και σε αυτή την περίπτωση Read More